एप्पलले आफ्नो नेतृत्वमा ठुलो परिवर्तनको घोषणा गरेको छ। आगामी १ सेप्टेम्बर २०२६ देखि लागू हुने गरी जोन टर्नसले टिम कुकको स्थानमा एप्पलको नयाँ सीईओको रूपमा कार्यभार सम्हाल्नेछन्।

वर्तमान सीईओ टिम कुक अब कम्पनीको सञ्चालक समितिको 'कार्यकारी अध्यक्ष'  बन्नेछन्। एप्पलको सञ्चालक समितिले सर्वसम्मतिले यो उत्तराधिकार योजनालाई अनुमोदन गरेको छ।

टिम कुक: एप्पललाई ४ ट्रिलियन डलरको उचाइमा पुर्‍याउने सारथी

सन् १९९८ मा एप्पलमा प्रवेश गरेका टिम कुक सन् २०११ मा सीईओ बनेका थिए। उनको १५ वर्षको नेतृत्वमा एप्पलले अभूतपूर्व सफलता हासिल गर्‍यो। उनको कार्यकालमा एप्पलको बजार मूल्य ३५० बिलियन डलरबाट बढेर ४ ट्रिलियन डलर पुगेको छ। सन् २०११ मा १०८ बिलियन डलर रहेको कम्पनीको वार्षिक राजस्व २०२५ सम्म आइपुग्दा ४१६ बिलियन डलर नाघ्ने अनुमान गरिएको छ।

कुकको कार्यकालका ५ प्रमुख उत्पादन र सेवाहरू:

१. एप्पल वाच 
२. एयरपड्स 
३. भिजन प्रो
४. एयरट्याग्स
५. एप्पल म्युजिक

जोन टर्नस: २५ वर्षको अनुभव र स्टिभ जब्सको मार्गदर्शन

जोन टर्नस सन् २००१ मा एप्पलको 'प्रडक्ट डिजाइन' टोलीमा आबद्ध भएका थिए। उनले कम्पनीका संस्थापक स्टिभ जब्ससँग प्रत्यक्ष काम गर्ने अवसर पाएका थिए। एप्पलमा आउनुअघि उनी 'भर्चुअल रिसर्च सिस्टम'मा मेकानिकल इन्जिनियर थिए। टर्नसले सन् २०१३ मा हार्डवेयर इन्जिनियरिङको उपाध्यक्ष र २०२१ मा वरिष्ठ उपाध्यक्षको जिम्मेवारी पाएका थिए। उनले आईप्याड, आईफोन, एयरपड्स, एप्पल वाच र हालै सार्वजनिक भएको 'म्याकबुक नियो' जस्ता प्रमुख उत्पादनहरूको विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेका छन्। ५१ वर्षको उमेरमा सीईओ बन्न लागेका टर्नसले पेन्सिलभेनिया विश्वविद्यालयबाट मेकानिकल इन्जिनियरिङमा डिग्री हासिल गरेका छन्। 'एप्पलको अभियानलाई अगाडि बढाउने यो अवसरप्रति म अत्यन्तै आभारी छु। मैले मेरो करियरको अधिकांश समय एप्पलमै बिताएको छु। स्टिभ जब्सको मार्गदर्शनमा काम गर्न पाउनु र टिम कुकलाई गुरुका रूपमा पाउनु मेरो अहोभाग्य हो,' टर्नसले भने, 'जोन टर्नससँग इन्जिनियरको दिमाग, आविष्कारकको आत्मा र इमानदार नेतृत्व गर्ने हृदय छ। विगत २५ वर्षमा एप्पलका लागि उनको योगदान अतुलनीय छ।' 

नयाँ सीईओका सामुन्ने रहेका ४ प्रमुख चुनौतीहरू

१. एआई (AI) को दौड: गुगल र माइक्रोसफ्टको तुलनामा एप्पलको आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (AI) पछाडि रहेको मानिन्छ। टर्नसले यसलाई सुधार गर्नुपर्नेछ।
२. कानुनी झमेला: अमेरिका र युरोपमा एप्पलको व्यापारिक मोडेलमाथि 'एन्टीट्रस्ट' (एकाधिकार विरोधी) कानुन उल्लंघनको आरोप छ। कम्पनीलाई यी कानुनी अड्चनबाट जोगाउनु चुनौतीपूर्ण हुनेछ।

३. उत्पादन केन्द्रको स्थानान्तरण: अमेरिका–चीन तनावकाबीच उत्पादनलाई चीनबाट हटाएर भारत र भियतनाम जस्ता देशहरूमा व्यवस्थित रूपमा सार्नुपर्नेछ।
४. नयाँपन (Innovation): एप्पलमा पहिलेको जस्तो नयाँपन हराउँदै गएको आलोचकहरूको भनाइ छ। टर्नसले एप्पल अझै पनि संसारको सबैभन्दा नवीन कम्पनी हो भनेर प्रमाणित गर्नुपर्नेछ।

सङ्क्रमणकालीन योजना 

सहज नेतृत्व हस्तान्तरण सुनिश्चित गर्न टिम कुक यस वर्षको अगस्ट अन्त्यसम्म सीईओकै भूमिकामा रहनेछन्। कार्यकारी अध्यक्षको रूपमा कुकले भविष्यमा विश्वव्यापी नीति निर्माताहरूसँगको सम्बन्ध र कम्पनीका रणनीतिक पक्षहरूमा ध्यान केन्द्रित गर्नेछन्। कुकले एप्पलको सीईओ हुनु आफ्नो जीवनकै सबैभन्दा ठुलो सौभाग्य भएको बताएका छन्। यसैबीच, एप्पलको बोर्डमा अन्य परिवर्तनहरू पनि भएका छन्। विगत १५ वर्षदेखि गैर-कार्यकारी अध्यक्ष रहेका आर्थर लेभिनसन १ सेप्टेम्बर २०२६ देखि 'प्रमुख स्वतन्त्र निर्देशक' बन्नेछन्।

एप्पलका ५० वर्ष: सात सीईओहरूको यात्रा

१. माइकल स्कट (१९७७–१९८१)
२. माइक मार्ककुला (१९८१–१९८३)
३. जोन स्कली (१९८३–१९९३)
४. माइकल स्पिन्डलर (१९९३–१९९६)
५. गिल अमेलियो (१९९६–१९९७)
६. स्टिभ जब्स (१९९७–२०११)
७. टिम कुक (२०११–२०२६)

एप्पलका केही रोचक तथ्यहरू

• एप्पल हाल विश्वका २०० भन्दा बढी देशहरूमा सञ्चालनमा छ।

• विश्वभर एप्पलका ५०० भन्दा बढी रिटेल स्टोरहरू छन्।

• हाल विश्वभर २.५ अर्बभन्दा बढी एप्पल उपकरणहरू सक्रिय अवस्थामा छन्।

• कार्यकारी अध्यक्ष (Executive Chairman): बोर्डको प्रमुख, जो कम्पनीको दैनिक कार्य र रणनीतिमा सक्रिय रहन्छन्।

• प्रमुख स्वतन्त्र निर्देशक (Lead Independent Director): बोर्ड र व्यवस्थापनबीच सन्तुलन कायम गर्ने र स्वतन्त्र निर्देशकहरूको नेतृत्व गर्ने व्यक्ति।